nga
Ilir Mati
(shqip)
Shpesh në varret etruske, ndodhemi rrethuar nga një botë kulturore, e cila nuk duket shumë e huaj për ne shqiptarët. Te vizitoj varre, në të cilët ka figura, të pikturuara në mure ose të formuar në qeramikë, figura të cilat mbajnë në dorë një enë të hapët, në mes të të cilës ndodhet një gjysëm rruzulli në formën e të verdhës së vezës, më sillet ndër mend shprehja popullore e shqiptarëve : "të jap shpirtin në pëllëmbë të dorës". Në varret e përbashkët etruskë, pra në botën e tyre të nënëdheshme të shpirtërave, duket se banorët tregojnë po ashtu, hapur tërë shpirtin e tyre. Hapur e për të gjithë, edhe për ata që i vizitojnë. Emri i enës quhet patera. Studjuesit deri më sot, mendojnë se është enë par të pirë. Por ka studjues latinistë, të cilët këtë fjalë e lidhin me fjalën"patèra", i hapët. Edhe mua kjo fjalë më duket me kuptimin i hapët , pa tërë. Pra një kompozitë e formës "pa" të foljes së çrregullt "shikoj" me ndajfoljen "tërë".
Patèra
di
Ilir Mati
(italiano)
Spesso nelle tombe etrusche, siamo circondati da un mondo culturale, che non sembra molto estraneo a noi albanesi. Quando visito tombe, in cui ci sono figure, dipinte sulle pareti o formate in ceramica, figure che tengono in mano un contenitore aperto, nel mezzo della quale è una semisfera a forma di tuorlo d'uovo, mi viene in mente l'espressione popolare degli albanesi: "vi do la mia anima nel palmo della mia mano". Nelle tombe etrusche, cioè nel loro mondo sotterraneo di spiriti, sembra che anche gli abitanti mostrino, apertamente le loro intere anime. Aperto a tutti, anche a coloro che li visitano. Il nome del contenitore si chiama patera. Fino ad oggi, i ricercatori pensano che sia un contenitore da bere. Ma ci sono studiosi latinisti che associano questa parola alla parola "patèra", aperto. Anche per me quella parola mi sembra legata con il conceto "aperto". Quindi una parola composto della forma "pa" del verbo irregolare "shikoj"- vedere, con l'avverbio "tutto".
No comments:
Post a Comment