Lind MNRFA - Minerva
(Sipas mithologjisë lind nga mendia e Tinzot)
Sipas studiuesëve të muzeut ku ndodhet, kemi:
Specchio inciso noto come "patera cospiana"
Gli specchi in bronzo con un lato riflettente e ricca decorazione – perlopiù incisa – sul rovescio furono prodotti fra la fine del VI e l’inizio del II secolo a.C., prima in Etruria poi anche in alcuni centri laziali.
Si tratta di oggetti di prestigio, legati al mondo femminile.
Questo specchio, rinvenuto verso il 1630 in una tomba aretina dove era utilizzato come coperchio del cinerario, entrò a far parte della collezione del marchese Ferdinando Cospi.
Informazioni aggiuntive
Per la particolarità della sua decorazione, che ritrae la nascita di Atena armata dal cervello di Tinia (lo Zeus etrusco), destò subito molta curiosità nel mondo degli eruditi e fu spesso citato e riprodotto in manoscritti e lavori a stampa.
Il nome "patera" con cui è noto nella letteratura erudita, dal Seicento in poi, deriva dal fatto che all’epoca della scoperta non si era compresa la funzione di questa categoria di oggetti e li si considerava patere, ossia vasi per le libazioni.
Provenienza: Arezzo. Collezione Universitaria, già Cospi
Datazione: seconda metà del IV sec. a.C.
Materiale: Bronzo
Numero di inventario: IT 1073
http://www.museibologna.it/archeologico/percorsi/47679/id/50840/oggetto/50841/
Studimi i gjuhës piktorike dhe gjuhës së shkruar të pasqyrës
Eshtë interesante se në emrat e personazheve inçizuar në pasqyre, gjejmë fjalë të leksikut të gjuhës shqipe.
1. Emri i hyjneshës që po lind nga koka e Zeusit të etruskëve, TINIA, gjendet shkruar në epigrafinë etruske MENFRA (Menrva); MNIA (Mnia). Latinët e thane emrin e hyjneshës Minerva, për grekët -Athina. Minerva dhe Athina jnë hyjnesha të luftës, të strategjusë, të diturisë, të shkollës. Në të dyja kulturat si te grekët dhe latinët, hyjnesha lind nga koka e të atit, prodhim i trurit është si mendimi si e thëna.
Ne Liber Linteus of Zagreb (Libri i Mumjes në Zagreb), i cili njihet si shkrimi me i gjatë etrusk, gjejmë për trurin fjalën TRV (tru). Ketu në pasqyre nuk kemi te shkruar emrin e hyjneshes, por kemi te shprehur me gjuhe piktorike aktin e lindjes te saj nga mendia, prodhim i trurit të Tinisë, Jupiterit të latinëve, Zeusit të grekeve dhe Tinzot te shqiptarët. Madje, te shqiptarët emri i Tinzot është edhe te tre rrufetë armë të tija. Sipas mitheve, pra si unë e kam dëgjuar në Delvinë, sipas mithetëthashave, kur Tinzot hidhte rrufene e parë, ai lajmëronte më zë keqbërësit (bubullin - bubulltin). Me të dytën, Tinzot i bënte keqbërësit ta shikonin atë vetë, vetëtin. Po të hidhte Tinzot rrufenë e tretë, ai i shkatërronte keqbërësit. Në shqip kjo rrufe quhet, shkrepëtimë . Në të tre emrat e fenomeneve të natyrës, në shqip kemi praninë si të emrit të Tinzot (TIN), ashtu edhe veprimin përkatës.
Fjalën shqipe mënd - mëndje, e gjemë ne gjuhë të tjera kështu:
etruske - MNT
italiane - mente
angleze - mind
shqip - mënd.
latine - mens
greke - myaló
ahmaraike - a’imiro
armene - mitk’
hindu - man
2. Emri TIN
etruske TIN - it. dio Tin.
shqip - Tinzot, TIN ZOT.
3, Shkronja θ, e cila haset në fjalët në pasqyrë, jep:
shqip θ=th=dh
shqip θA = tha = it. dice (dire)
shqip θA = dha = it. da (dare)
4. Fjala SEθLANŠ (sethlanš) - në shqip jep zedhëlënës. Në it. portavoce.
5. Fjala θALNA (thalna) - në shqip jep dhalëna. në italisht aiutante
6. Fjala θAVR (thaur) - në shqip jep Dhaurata (dha ur, uratë). Në italisht jep Beatrice (da augurio )
(Shënim. Fjalën uratë e kemi gjetur edhe në Cippo di Perugia .EVRAT- eurat)
No comments:
Post a Comment